Międzynarodowe seminarium o dzierżoniowskich Żydach w Krzyżowej

Projekt jest wynikiem współpracy między Fundacją „Krzyżowa” dla Porozumienia Europejskiego, Fundacją Beiteinu Chaj i Kreisau Initiative Berlin oraz Centrum Studiów Niemieckich i Europejskich im. Willy Brandta Uniwersytetu Wrocławskiego. Seminarium powstało w ramach programu „Warsztat historyczny Europa”, wspieranego przez Fundację "Pamięć, Odpowiedzialność, Przyszłość". Zostało także dofinansowane ze środków Polsko-Niemieckiej Współpracy Młodzieży

Seminarium trwa w terminie od 23 kwietnia do 3 maja w Międzynarodowym Domu Spotkań Młodzieży Fundacji „Krzyżowa” dla Porozumienia Europejskiego. W projekcie biorą udział studenci z Polski, Niemiec i Izraela, w sumie piętnaście osób.

Na Dolnym Śląsku, na terenach, które do 1945 r. stanowiły część państwa niemieckiego, doszło po II wojnie światowej do skoncentrowanego osadnictwa Żydów ocalałych z Zagłady. Reichenbach/Dzierżoniów tworzył obok Wrocławia centrum osadnictwa ludności żydowskiej, która w ciągu krótkiego czasu stworzyła na tym terenie własne struktury. Z jednej strony byli to ludzie, którzy w Polsce chcieli stworzyć większe skupisko Żydów – Yishuv, z drugiej strony tacy, dla których Polska była tylko przystankiem, który miał ich przygotować do dalszej emigracji. Zadaniem uczestników projektu jest zbadanie i zrekonstruowanie obrazu wspólnego życia w Reichenbach/Rychbach wówczas jeszcze pozostającej ludności niemieckiej, nowych żydowskich i nie żydowskich osadników – głównie polskich przesiedleńców ze Wschodu. Ponadto chcemy zbadać, jakie znaczenie miał ten okres dla Żydów, którzy późniejrnwyemigrowali, dla byłych niemieckich mieszkańców oraz dla od 1949/50 r. przeważających polskich mieszkańców Dzierżoniowa. Prace opierać się będą na analizie autobiografii, pamiętników i wywiadów z dawnymi oraz obecnymi mieszkańcami Reichenbach/Dzierżoniowa oraz zbadaniu historycznych dokumentów i materiałów zdjęciowych.